Đồng hành cùng nông dân Thủ đô phát triển nông nghiệp đô thị sinh thái, xanh, bền vững

Sáng 14/10, UBND TP. Hà Nội tổ chức Hội nghị đối thoại giữa Chủ tịch UBND thành phố với nông dân Thủ đô năm 2026. Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Đại Thắng chủ trì hội nghị.

Hội nghị được tổ chức tại điểm cầu trụ sở UBND Thành phố và trực tuyến đến 79 điểm cầu các xã, phường của Thành phố.

Phát triển nông nghiệp đa giá trị nâng cao đời sống nông dân

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Đại Thắng cho biết, đây là dịp để lãnh đạo Thành phố trực tiếp lắng nghe tâm tư, nguyện vọng, những khó khăn, vướng mắc và đề xuất, kiến nghị của nông dân; đồng thời cùng trao đổi, xác định các giải pháp thiết thực nhằm phát triển nông nghiệp, nông thôn và nâng cao đời sống nông dân trong giai đoạn mới. 

Hiện nay, Hà Nội đang bước vào giai đoạn phát triển mới với những thời cơ, thuận lợi và yêu cầu ngày càng cao. Việc triển khai Quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn dài hạn, cùng với quá trình đổi mới mô hình tăng trưởng, đẩy mạnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang mở ra không gian và động lực phát triển mới cho Thành phố. Trong tiến trình đó, nông nghiệp, nông dân, nông thôn tiếp tục giữ vị trí quan trọng trong chiến lược phát triển nhanh và bền vững của Thủ đô.

Nông nghiệp Hà Nội không chỉ có nhiệm vụ cung cấp thực phẩm an toàn, chất lượng mà còn góp phần bảo vệ môi trường, duy trì cân bằng sinh thái, gìn giữ cảnh quan và những giá trị văn hóa truyền thống. Nông thôn không chỉ là địa bàn sản xuất mà còn là không gian sinh thái, văn hóa và phát triển kinh tế đa giá trị, gắn bó chặt chẽ với quá trình xây dựng Thủ đô xanh, văn hiến, văn minh, hiện đại.

Theo Chủ tịch UBND TP. Hà Nội, quá trình mở rộng không gian đô thị, triển khai các dự án hạ tầng và chuyển đổi mục đích sử dụng đất đang tác động trực tiếp đến sản xuất, việc làm và sinh kế của một bộ phận nông dân. Vì vậy, cùng với việc thực hiện đầy đủ, kịp thời các chính sách bồi thường, hỗ trợ theo quy định, các cấp, các ngành phải chủ động có giải pháp đào tạo nghề, giải quyết việc làm, hỗ trợ chuyển đổi sản xuất, tạo sinh kế ổn định, lâu dài cho người dân.

Trong thời gian qua, với sự quan tâm của thành phố và sự nỗ lực của các cấp, các ngành, cộng đồng doanh nghiệp và người dân, nông nghiệp, nông thôn Hà Nội đã đạt được những kết quả tích cực. Các mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp sinh thái, kinh tế hợp tác và liên kết chuỗi giá trị từng bước phát triển. Chương trình xây dựng nông thôn mới, phát triển sản phẩm OCOP, bảo tồn và phát huy giá trị làng nghề tiếp tục góp phần nâng cao đời sống người dân và thay đổi diện mạo nông thôn.

Các cấp Hội Nông dân thành phố đã chủ động đổi mới nội dung, phương thức hoạt động; tích cực vận động hội viên phát triển sản xuất, ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, bảo vệ môi trường; tham gia cụ thể hóa Luật Thủ đô năm 2024 và các cơ chế, chính sách của Thành phố.

Tuy nhiên, sản xuất nông nghiệp ở một số địa bàn còn nhỏ lẻ, phân tán; việc ứng dụng công nghệ cao, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc và liên kết tiêu thụ sản phẩm chưa đồng đều. Hạ tầng thủy lợi, sơ chế, bảo quản, kho lạnh và logistics nông sản còn những hạn chế. Tình trạng ngập úng tại một số khu vực, nhất là lưu vực sông Tích, sông Bùi, cùng những khó khăn về đất đai, quy hoạch, chuyển đổi nghề nghiệp và bảo đảm sinh kế cho người dân khi thu hồi đất vẫn là những vấn đề cần được quan tâm giải quyết căn cơ, lâu dài.

Tinh thần của Thành phố là nhìn thẳng vào những tồn tại, xác định rõ nguyên nhân, trách nhiệm và tập trung tháo gỡ; không né tránh, không đùn đẩy, không để những vướng mắc kéo dài ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống của người dân.

Hội nghị đối thoại với nông dân nhằm tập trung trao đổi, làm rõ hai nhóm nội dung trọng tâm: Thứ nhất, về cơ chế, chính sách và nguồn lực phát triển nông nghiệp, bảo đảm sinh kế, nâng cao đời sống nông dân trong quá trình đô thị hóa. Tập trung tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc về đất đai, quy hoạch không gian sản xuất; đầu tư, nâng cấp hệ thống thủy lợi, phòng, chống ngập úng; thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ, đào tạo nghề, giải quyết việc làm và chuyển đổi sinh kế khi thu hồi đất. Đồng thời, trao đổi về các giải pháp mở rộng khả năng tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi, Quỹ Hỗ trợ nông dân, chính sách bảo hiểm nông nghiệp và các nguồn lực phục vụ phát triển sản xuất.

Chủ tịch UBND Thành phố đề nghị các sở, ngành và chính quyền địa phương quan tâm giải quyết những vấn đề liên quan trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp và sinh kế lâu dài của người dân. Những nội dung thuộc thẩm quyền phải chủ động tháo gỡ; những vấn đề vượt thẩm quyền cần được tổng hợp, kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết.

Thứ hai, về đổi mới mô hình phát triển nông nghiệp, thúc đẩy chuyển đổi số, liên kết chuỗi giá trị và mở rộng thị trường tiêu thụ nông sản. Hà Nội có lợi thế lớn về thị trường, khoa học, công nghệ, nguồn nhân lực và hệ thống phân phối. Vấn đề đặt ra là phải khai thác hiệu quả những lợi thế đó để chuyển mạnh từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp, từ phát triển theo số lượng sang nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và sức cạnh tranh.

Đồng chí Vũ Đại Thắng đề nghị Hội nghị tập trung thảo luận các giải pháp phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, xây dựng dữ liệu sản xuất, truy xuất nguồn gốc; phát triển thương mại điện tử, nâng cao chất lượng sản phẩm OCOP và gắn nông nghiệp với du lịch làng nghề, du lịch sinh thái.

Cùng với đó, cần quan tâm đầu tư hạ tầng sơ chế, bảo quản, kho lạnh, logistics; thúc đẩy liên kết giữa nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp với các hệ thống phân phối, siêu thị, trường học, bệnh viện và các thị trường tiêu thụ ổn định. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao giá trị nông sản, giảm chi phí sản xuất, mở rộng thị trường và quan trọng nhất là nâng cao thu nhập, đời sống của người nông dân.

5 nhóm vấn đề trọng tâm

Phát biểu tại Hội nghị, Chủ tịch Hội Nông dân thành phố Hà Nội Phạm Hải Hoa cho biết, trong 9 tháng đầu năm 2026, các cấp Hội đã chủ động kiện toàn tổ chức, đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, hướng mạnh về cơ sở, lấy nhu cầu và lợi ích thiết thực của hội viên, nông dân làm trọng tâm.

Các hoạt động hỗ trợ nông dân ngày càng gắn với tổ chức lại sản xuất, phát triển kinh tế tập thể, liên kết chuỗi giá trị, ứng dụng khoa học kỹ thuật, chuyển đổi số và kết nối thị trường. Nguồn vốn Quỹ Hỗ trợ nông dân cùng các nguồn lực của thành phố tiếp tục tạo điều kiện để hội viên phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập và ổn định sinh kế trong quá trình đô thị hóa.

Để chuẩn bị cho Hội nghị, Hội Nông dân Thành phố đã chỉ đạo các cấp Hội nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, tổng hợp kiến nghị của hội viên, nông dân và khảo sát thực tế tại một số địa phương. Qua đó, nổi lên 5 nhóm vấn đề cần Thành phố quan tâm giải quyết.

Thứ nhất, việc làm và chuyển đổi sinh kế cho nông dân, nhất là tại những địa bàn chịu tác động của thu hồi đất, triển khai các công trình, dự án; trong đó cần chú trọng đào tạo nghề, kết nối việc làm và hỗ trợ các mô hình sinh kế phù hợp. Thứ hai, tổ chức sản xuất, liên kết và tiêu thụ nông sản; khắc phục tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, liên kết thiếu bền vững, hỗ trợ xây dựng vùng sản xuất tập trung, nâng cao chất lượng và giá trị sản phẩm, mở rộng thị trường.

Thứ ba, phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã và thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn; tháo gỡ khó khăn về đất đai, hạ tầng, vốn và khoa học kỹ thuật, thúc đẩy các mô hình liên kết sản xuất, kinh doanh hiệu quả. 

Thứ tư, ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong nông nghiệp; hỗ trợ nông dân tiếp cận công nghệ, nâng cao kỹ năng số, truy xuất nguồn gốc, xây dựng thương hiệu và tiêu thụ nông sản. Thứ năm, tăng cường nguồn lực hỗ trợ nông dân phát triển sản xuất, gắn hỗ trợ vốn với chuyển giao khoa học kỹ thuật, tổ chức sản xuất, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và liên kết tiêu thụ sản phẩm.

Ứng dụng khoa học công nghệ trong phát triển nông nghiệp

Tại hội nghị, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Cù Ngọc Trang trả lời trực tiếp hai vấn đề hỗ trợ để bà con sử dụng được công nghệ, với chi phí phù hợp và kết nối dữ liệu để giảm việc kê khai nhiều lần.

Về hỗ trợ thiết bị, phần mềm, với hợp tác xã quy mô nhỏ, Sở xác định phải bắt đầu từ những việc cần thiết nhất: Ghi chép sản xuất, quản lý lô hàng, truy xuất nguồn gốc và giới thiệu, bán sản phẩm. 

Về chi phí, Thành phố đã có chính sách hỗ trợ chuyển đổi số, trong đó có phiếu hỗ trợ sử dụng sản phẩm, dịch vụ số cho hợp tác xã, hộ kinh doanh và nội dung hỗ trợ thiết bị, dịch vụ số cho người dân, hộ gia đình. Sở có trách nhiệm hướng dẫn rõ đối tượng, điều kiện, danh mục và quy trình để bà con tiếp cận khi triển khai. Đồng thời, Sở sẽ rà soát các sản phẩm, dịch vụ do doanh nghiệp công nghệ đồng hành cung cấp miễn phí để giới thiệu giải pháp phù hợp. Khi lựa chọn phải công khai thời gian miễn phí, chi phí duy trì về sau, trách nhiệm hỗ trợ và khả năng chuyển dữ liệu sang phần mềm khác. 

Sở Khoa học và Công nghệ sẽ phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường chuẩn hóa thông tin về hợp tác xã, vùng nguyên liệu, sản phẩm và lô hàng; kết nối nhật ký sản xuất với hồ sơ kiểm nghiệm, chứng nhận và mã QR truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

 Thiện Tâm