Hà Nội chuyển biến mạnh mẽ trong vận hành chính quyền địa phương 2 cấp

Đổi mới phương thức quản trị, bộ máy vận hành thông suốt

Sáng 4/6, Đoàn khảo sát của Ban Tổ chức Trung ương do Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tổ chức Trung ương Hoàng Trung Dũng làm Trưởng đoàn đã làm việc với Thành ủy Hà Nội về về sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp; khảo sát phục vụ đề án sơ kết 5 năm thực hiện Nghị quyết số 28-NQ/TW và Kết luận số 14-KL/TW.

Ban Tổ chức Thành ủy Hà Nội cho biết, sau 1 năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Hà Nội đã cơ bản hoàn thành mục tiêu sắp xếp tổ chức bộ máy theo đúng chủ trương của Trung ương, bảo đảm hệ thống chính trị hoạt động liên tục, thông suốt, không ảnh hưởng đến việc phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Một trong những kết quả nổi bật là việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp cơ sở, giảm từ 526 xã, phường, thị trấn xuống còn 126 xã, phường. Không chỉ tinh gọn đầu mối, thành phố còn từng bước đổi mới phương thức lãnh đạo, quản trị và điều hành theo hướng trực tiếp, liên thông, dựa trên dữ liệu, bám sát thực tiễn cơ sở và lấy người dân làm trung tâm.

Theo đánh giá của thành phố, cơ chế phối hợp giữa các cơ quan trong hệ thống chính trị ngày càng thực chất hơn. Nhiều khó khăn, vướng mắc được giải quyết ngay từ cơ sở, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành và tăng cường sự đồng thuận trong nhân dân.

Công tác phân cấp, ủy quyền và cải cách hành chính cũng có bước chuyển biến rõ rệt. Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, Hà Nội đã rà soát 2.007 nhiệm vụ quản lý nhà nước, trong đó cấp xã thực hiện 928 nhiệm vụ. Thành phố phân cấp, ủy quyền 160 nhiệm vụ cho cấp xã; triển khai 664 thủ tục hành chính theo cơ chế ủy quyền và thực hiện 2.077 thủ tục hành chính trên toàn địa bàn.

Đáng chú ý, 100% xã, phường và các cơ quan trong hệ thống chính trị đã được kết nối hạ tầng số, sử dụng hệ thống quản lý văn bản điện tử, chữ ký số và các nền tảng điều hành trên môi trường mạng. Đây là nền tảng quan trọng để xây dựng chính quyền số, nâng cao hiệu quả quản trị và chất lượng phục vụ người dân trong giai đoạn mới.

Việc ứng dụng nền tảng số trong hoạt động của hệ thống chính trị bước đầu phát huy hiệu quả. Các mô hình giao việc điện tử, phòng họp không giấy tờ, theo dõi nhiệm vụ trên dashboard điều hành, "Chi bộ số", "Đảng bộ số" đã góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình và hiệu quả quản trị địa bàn.

Toàn thành phố hiện có 556 mô hình, cách làm hiệu quả. Trong đó, có 50 mô hình về đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và 231 mô hình về nâng cao chất lượng sinh hoạt Đảng, quản lý đảng viên, xây dựng đội ngũ cán bộ cơ sở. Đây được xem là những kinh nghiệm thực tiễn quan trọng để tiếp tục nhân rộng trong thời gian tới.

Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông cho biết, qua thực tiễn triển khai, thành phố nhận thức rõ kết quả lớn nhất không chỉ là việc tinh gọn tổ chức bộ máy mà còn là sự chuyển biến mạnh mẽ về tư duy lãnh đạo, tư duy quản trị và phương thức tổ chức thực hiện trong toàn hệ thống chính trị.

Các quy chế, quy trình công tác tiếp tục được hoàn thiện; nguyên tắc "6 rõ" được thực hiện nghiêm túc. Người dân đánh giá tích cực đối với hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp; mức độ hài lòng về chất lượng phục vụ của đội ngũ cán bộ cũng như việc ứng dụng công nghệ số đều được cải thiện rõ rệt.

Tiếp tục tháo gỡ điểm nghẽn, phát huy cơ chế đặc thù của Thủ đô

Bên cạnh những kết quả đạt được, Hà Nội cũng thẳng thắn chỉ ra một số khó khăn, vướng mắc trong quá trình vận hành mô hình mới. Trong đó, chất lượng đội ngũ cán bộ giữa các địa phương chưa đồng đều; một số nơi còn thiếu cán bộ có chuyên môn sâu ở các lĩnh vực đặc thù.

Việc phân cấp, ủy quyền ở một số lĩnh vực chưa gắn đồng bộ với nguồn lực, hướng dẫn thực hiện và hệ thống dữ liệu hỗ trợ. Hạ tầng công nghệ và các điều kiện bảo đảm thực hiện nhiệm vụ vẫn còn những hạn chế nhất định. Bên cạnh đó, mức độ tự chủ giữa các đơn vị sự nghiệp còn chênh lệch; nhiều đơn vị vẫn phụ thuộc vào ngân sách nhà nước, trong khi việc xã hội hóa dịch vụ công chưa tương xứng với tiềm năng và lợi thế của Thủ đô.

Từ thực tiễn triển khai, Hà Nội rút ra ba bài học kinh nghiệm quan trọng. Đó là quyết tâm chính trị của cấp ủy, chính quyền các cấp và vai trò nêu gương của người đứng đầu; việc xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp phải gắn với tái cấu trúc toàn diện phương thức quản trị; và chuyển đổi số cần trở thành phương thức lãnh đạo, quản trị mới của hệ thống chính trị, trong đó dữ liệu là nguồn lực phát triển quan trọng.

Kết luận buổi làm việc, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tổ chức Trung ương Hoàng Trung Dũng đánh giá cao những kết quả và kinh nghiệm thực tiễn của Hà Nội trong triển khai các chủ trương của Trung ương. Đồng thời đề nghị thành phố tiếp tục thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 28-NQ/TW và Kết luận số 14-KL/TW; nghiên cứu bổ sung nội hàm mới về phương thức lãnh đạo trong điều kiện chính quyền số, xã hội số và nền kinh tế số.

Đồng chí Hoàng Trung Dũng nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ quản lý theo quy trình sang quản trị bằng mục tiêu, dữ liệu, kết quả đầu ra và trách nhiệm giải trình; lấy hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp làm thước đo. Đồng thời, cần tiếp tục tháo gỡ các điểm nghẽn về phân cấp, phân quyền theo phương châm "địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm", bảo đảm đầy đủ nguồn lực, nhân lực, dữ liệu và cơ chế kiểm tra, giám sát phù hợp.

Theo lãnh đạo Ban Tổ chức Trung ương, chuyển đổi số và dữ liệu hiện là một trong những điểm nghẽn lớn cần tập trung giải quyết. Trong tương lai, năng lực lãnh đạo và quản trị của địa phương sẽ được đo bằng chất lượng dữ liệu và khả năng khai thác dữ liệu. Vì vậy, Hà Nội cần tiếp tục đầu tư hạ tầng số, xây dựng hệ thống dữ liệu đồng bộ, liên thông, đồng thời chủ động phát huy các cơ chế, chính sách đặc thù được quy định trong Luật Thủ đô năm 2026 nhằm tạo động lực phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Gia Huy