Hà Nội đẩy nhanh cải cách thủ tục hành chính, giảm thời gian xử lý hồ sơ

Cắt giảm thủ tục phải đi đôi với rút ngắn thời gian giải quyết

Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công TP. Hà Nội Phan Văn Phúc cho biết, đến ngày 9/11, Trung tâm đã nhận được kết quả rà soát của toàn bộ 14 sở, ban, ngành. Trong tổng số 1.190 thủ tục hành chính thuộc diện rà soát, Thành phố đã cắt giảm 473 thủ tục và đề xuất cắt giảm, bãi bỏ thêm 194 thủ tục.

Như vậy, tổng số thủ tục đã cắt giảm và đang đề xuất xử lý là 667, tương đương 56,1% phạm vi rà soát. Tuy nhiên, 194 thủ tục mới dừng ở bước đề xuất, cần hoàn thiện căn cứ pháp lý và thực hiện theo đúng thẩm quyền trước khi tính vào kết quả cắt giảm thực tế.

Trong số 194 thủ tục được đề xuất cắt giảm, bãi bỏ, Sở Xây dựng có 72 thủ tục, Sở Nông nghiệp và Môi trường có 69 thủ tục. Hai đơn vị chiếm 72,7% tổng số đề xuất, chủ yếu thuộc các lĩnh vực giao thông, lâm nghiệp, kiểm lâm, bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học.

Bên cạnh giảm số lượng thủ tục, Hà Nội tập trung rà soát thời hạn giải quyết, xác định những công đoạn có thể rút ngắn và thành phần hồ sơ có thể thay thế bằng dữ liệu.

Đến ngày 9/11, năm cơ quan đã đề xuất giảm thời gian xử lý đối với 113 thủ tục hành chính. Trong đó, Sở Tư pháp đề xuất giảm 50% thời gian giải quyết đối với tám thủ tục; Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp Thành phố đề xuất giảm bình quân 42,3% đối với 58 thủ tục; Sở Khoa học và Công nghệ đề xuất giảm 25% thời gian đối với 33 thủ tục.

Tính trên 108 thủ tục có đầy đủ số liệu, tổng thời gian dự kiến cắt giảm là 447,5 ngày, tương ứng 33,4% so với quy định hiện hành. Đây là mức giảm theo phương án đề xuất, chưa phản ánh kết quả thực tế sau khi áp dụng quy trình mới.

Phát biểu tại cuộc họp ngày 10/11 về công tác cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và triển khai thí điểm mô hình Trạm Công dân số, Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trương Việt Dũng nhấn mạnh yêu cầu thực hiện đồng thời hai mục tiêu: cắt giảm tối thiểu 50% số lượng thủ tục hành chính và 50% thời gian giải quyết.

Trong khi tỷ lệ thủ tục đã cắt giảm và đề xuất cắt giảm đạt 56,1%, mức giảm thời gian giải quyết theo các phương án mới đạt 33,4%. Điều này cho thấy cần tập trung hơn vào nâng cao hiệu quả xử lý hồ sơ, thay vì chỉ chú trọng số lượng thủ tục được đề xuất bãi bỏ.

Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội yêu cầu các sở, ngành rà soát kỹ từng quy trình, xác định những công đoạn có thể rút ngắn và thành phần hồ sơ có thể thay thế bằng dữ liệu, hướng tới giảm thực chất thời gian, giấy tờ và chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp.

Thực tế, việc rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục đã được triển khai trong lĩnh vực đầu tư. Theo thông tin tại buổi làm việc của Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng với Sở Tài chính ngày 5/11, thời gian xử lý một số thủ tục liên quan đến quyết định, chấp thuận, điều chỉnh chủ trương đầu tư đã giảm từ 17 xuống 12 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, tương đương 29,4%.

Một vấn đề đáng chú ý khác là Hà Nội có 753 thủ tục không phát sinh hồ sơ và 316 thủ tục chỉ phát sinh từ một đến ba hồ sơ. Tổng cộng, 1.069 thủ tục thuộc nhóm không phát sinh hoặc phát sinh rất ít hồ sơ, đặt ra yêu cầu xem xét lại tính cần thiết và cách thức tổ chức thực hiện.

Tuy nhiên, Trung tâm Phục vụ hành chính công TP. Hà Nội cho rằng không thể chỉ căn cứ vào số lượng hồ sơ để đề xuất bãi bỏ. Những thủ tục mới ban hành, mới được phân cấp hoặc áp dụng trong trường hợp đặc biệt vẫn cần đánh giá theo quy định pháp luật và yêu cầu quản lý. Trung tâm đề xuất ưu tiên rà soát các thủ tục không phát sinh hồ sơ trong ba năm liên tiếp.

Đối với 194 thủ tục đang được đề xuất cắt giảm, bãi bỏ, Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trương Việt Dũng yêu cầu làm rõ căn cứ, thẩm quyền và tính khả thi của từng phương án, phân biệt những thủ tục thuộc thẩm quyền Thành phố với những thủ tục cần kiến nghị bộ, ngành Trung ương sửa đổi hoặc bãi bỏ.

Lãnh đạo Thành phố cũng yêu cầu thống nhất phạm vi rà soát, phương pháp thống kê và thời điểm chốt số liệu, tránh nhầm lẫn giữa kết quả đã thực hiện với các phương án mới đề xuất.

Đại diện Sở Công Thương cho biết, từ đầu năm 2026, đơn vị đã cắt giảm 156 thủ tục hành chính. Tuy nhiên, việc tiếp tục cắt giảm gặp khó khăn do nhiều thủ tục có khả năng đơn giản hóa đã được xử lý trước đó, trong khi Sở tiếp nhận thêm nhiệm vụ phân cấp từ Trung ương.

Sở Công Thương kiến nghị thống nhất mốc thời gian, phương pháp tính kết quả và đánh giá cả mức giảm thời gian giải quyết, thành phần hồ sơ, thay vì chỉ căn cứ vào số thủ tục được bãi bỏ.

Đại diện Sở Tư pháp cũng lưu ý yêu cầu thẩm định cơ sở pháp lý đối với các phương án cắt giảm. Với những thủ tục thuộc thẩm quyền Trung ương, hồ sơ kiến nghị phải được chuẩn bị đầy đủ để gửi cơ quan có trách nhiệm xem xét, sửa đổi theo quy định.

Một tuần hoàn thiện phương án, đẩy mạnh dịch vụ công trực tuyến

Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trương Việt Dũng yêu cầu các sở, ngành khẩn trương rà soát, hoàn thiện phương án và gửi kết quả trong thời hạn một tuần kể từ cuộc họp ngày 10/11. Đây là thời hạn hoàn thiện phương án, không phải thời hạn phải hoàn tất việc bãi bỏ toàn bộ thủ tục đang được đề xuất.

Sau thời hạn trên, Thành phố sẽ tổ chức làm việc, kiểm điểm tiến độ và xem xét trách nhiệm những đơn vị chậm triển khai. Các trường hợp không đáp ứng yêu cầu sẽ được tổng hợp, báo cáo Bí thư Thành ủy.

Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội đề nghị Sở Tư pháp phối hợp với Trung tâm Phục vụ hành chính công rà soát cơ sở pháp lý, đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn. Những nội dung cần sửa đổi quy định thuộc thẩm quyền Trung ương phải được kiến nghị trên cơ sở căn cứ pháp lý cụ thể.

Sở Khoa học và Công nghệ được đề nghị phối hợp nghiên cứu nền tảng dữ liệu, công cụ quản lý, theo dõi và đánh giá quá trình giải quyết thủ tục hành chính. Dữ liệu phải được cập nhật thống nhất, có khả năng đối chiếu, kiểm chứng để phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành.

Cùng với việc cắt giảm thủ tục, Hà Nội đẩy mạnh tái cấu trúc quy trình giải quyết hồ sơ trên môi trường điện tử. Đến ngày 9/11, Thành phố đã hoàn thành tái cấu trúc 1.609 trong tổng số 1.721 thủ tục hành chính, đạt 93,5%. Để đạt mục tiêu tối thiểu 95% vào ngày 31/12/2026, Thành phố cần hoàn thành thêm ít nhất 26 thủ tục.

Theo báo cáo tại cuộc họp, các phương án cải cách thủ tục hành chính năm 2026 được ước tính có khả năng tiết kiệm khoảng 562 tỷ đồng chi phí tuân thủ mỗi năm. Riêng nhóm 25 thủ tục trọng điểm, chiếm khoảng 81% tổng lượng hồ sơ của Thành phố, mức tiết kiệm dự kiến khoảng 1.731 tỷ đồng mỗi năm khi các phương án vận hành đồng bộ.

Đây là những khoản tiết kiệm dự kiến, chưa phải kết quả thực tế. Phạm vi tính toán của từng nhóm cần được làm rõ để tránh cộng gộp số liệu khi chưa xác định khả năng trùng lặp.

Việc tái cấu trúc quy trình cũng gắn với Đề án “Phổ cập dịch vụ công trực tuyến trên địa bàn thành phố Hà Nội”, được phê duyệt theo Quyết định số 6078/QĐ-UBND.

Theo Đề án, đến hết năm 2027, Hà Nội đặt mục tiêu tối thiểu 95% thủ tục hành chính đủ điều kiện được cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình; tỷ lệ số hóa hồ sơ, giấy tờ và kết quả giải quyết đạt 98%.

Giai đoạn 2028-2030, Thành phố phấn đấu cung cấp trực tuyến toàn trình đối với 100% thủ tục đủ điều kiện, đồng thời duy trì tỷ lệ hài lòng của tổ chức, cá nhân sử dụng dịch vụ trực tuyến ở mức tối thiểu 98%.

Một trong những giải pháp được xem xét tại cuộc họp ngày 10/11 là thí điểm mô hình Trạm Công dân số. Theo phương án được báo cáo, mỗi trạm dự kiến bố trí hai cabin, gồm ki-ốt dịch vụ đa tiện ích và cabin sức khỏe số, hỗ trợ người dân thực hiện dịch vụ công trực tuyến, thanh toán, tra cứu thông tin và tiếp cận một số tiện ích thiết yếu.

Giai đoạn đầu, mô hình dự kiến ưu tiên tích hợp 25 thủ tục hành chính thiết yếu. Đến ngày 9/11, Trung tâm Phục vụ hành chính công đã khảo sát địa điểm, lấy ý kiến các đơn vị và phối hợp chuẩn bị hạ tầng. Một số địa phương như Cửa Nam, Thư Lâm và Phúc Thịnh đã chủ động chuẩn bị mặt bằng.

Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trương Việt Dũng yêu cầu sớm hoàn thiện, ban hành kế hoạch thí điểm, bảo đảm điều kiện hạ tầng, an ninh, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân trước khi vận hành. Việc nhân rộng mô hình chỉ được xem xét trên cơ sở đánh giá hiệu quả thực tế.

Đối với công tác thu phí, lệ phí, Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội yêu cầu hoàn thiện phương án tổ chức thu, hạch toán và đối soát, bảo đảm minh bạch, đúng quy định; đồng thời phân định rõ trách nhiệm giữa Trung tâm Phục vụ hành chính công và các cơ quan được giao thu.

Trong thời gian tới, nhiệm vụ trọng tâm của các sở, ngành là hoàn thiện phương án cắt giảm, xác định rõ thẩm quyền xử lý và khả năng rút ngắn thời gian đối với từng nhóm thủ tục. Kết quả rà soát sẽ là căn cứ để Thành phố xử lý những thủ tục không còn phù hợp và xác định trách nhiệm đối với các nhiệm vụ chậm tiến độ.

Yêu cầu đặt ra là chuyển các phương án cải cách thành thay đổi thực chất trong tiếp nhận, giải quyết hồ sơ. Giảm thời gian chờ đợi, giấy tờ và chi phí tuân thủ, nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến sẽ là thước đo hiệu quả cải cách hành chính, góp phần cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh của Thủ đô.

Minh Anh