Hà Nội kiến nghị nhân rộng 6 mô hình phát triển dựa trên khoa học, công nghệ

Sáng 21/5, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị, Trưởng ban Chỉ đạo xây dựng Đề án "Đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số" đã dẫn đầu Đoàn công tác Trung ương làm việc với Thành ủy Hà Nội về tình hình triển khai các mô hình phát triển mới của Thủ đô.

Tham dự buổi làm việc có lãnh đạo Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, các thành viên Ban Chỉ đạo xây dựng Đề án; về phía Hà Nội có Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng cùng lãnh đạo Thành ủy, UBND thành phố và các sở, ngành liên quan.

Hà Nội triển khai nhiều mô hình mới, kiến nghị nhân rộng toàn quốc

Báo cáo tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu cho biết, Hà Nội đang chủ động đổi mới mô hình phát triển theo hướng lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực tăng trưởng chủ đạo.

Theo đó, thành phố đã xây dựng đồng bộ hệ thống thể chế nền tảng theo logic "thí điểm - tổng kết - luật hóa", chủ động đề xuất Quốc hội ban hành nghị quyết thí điểm trước khi hoàn thiện Luật Thủ đô năm 2026. Đây được xem là bước đi thể hiện tư duy đổi mới mạnh mẽ của Thủ đô trong tổ chức phát triển.

Hà Nội cũng xác lập mô hình tăng trưởng mới theo cấu trúc "3 trụ cột - 5 động lực - 4 không gian phát triển", đồng thời thực hiện ba chuyển dịch lớn gồm: Chuyển từ tăng trưởng dựa vào vốn sang dựa vào năng suất; từ đầu tư công sang đầu tư tư nhân; từ ngành truyền thống sang các ngành dựa trên tri thức và công nghệ cao.

Năm 2026, thành phố bố trí hơn 9.090 tỷ đồng cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số - mức cao nhất từ trước đến nay. Hệ sinh thái công nghệ của Thủ đô tiếp tục phát triển mạnh với 221 doanh nghiệp khoa học công nghệ, hơn 1.000 doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và gần 11.000 doanh nghiệp công nghệ số.

Cùng với đó, nhiều dự án hạ tầng chiến lược đang được triển khai đồng loạt như 7 cầu qua sông Hồng, đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô và các nền tảng phục vụ kinh tế số. Thành phố đặt mục tiêu kinh tế số tăng 22% trong năm 2026 và đạt 40% vào năm 2030, cao hơn đáng kể so với mục tiêu chung của cả nước.

Đáng chú ý, Hà Nội cho biết đang triển khai 7 mô hình, cách làm tiêu biểu bước đầu mang lại kết quả tích cực và có thể nghiên cứu nhân rộng trên phạm vi toàn quốc. Trong đó nổi bật là mô hình quản trị theo mục tiêu và kết quả then chốt trong khu vực công; danh mục 30 bài toán lớn của Thủ đô; mô hình liên kết "bốn nhà"; Trung tâm đổi mới sáng tạo Hà Nội theo mô hình công ty cổ phần; hợp tác quốc tế với các tập đoàn và trường đại học lớn; chiến lược thu hút trí thức người Việt Nam ở nước ngoài; phát triển Khu công nghệ cao Hòa Lạc thành trung tâm khoa học công nghệ khu vực.

Hà Nội cũng đang triển khai 5 nội dung chuyên sâu liên quan đến mô hình tăng trưởng mới, xây dựng trung tâm đổi mới sáng tạo khu vực, mô hình "Đảng bộ số - Chính quyền kiến tạo - Doanh nghiệp tiên phong - Xã hội đồng thuận", quản trị đô thị thông minh và phát triển văn hóa ứng dụng công nghệ số.

Từ thực tiễn triển khai, thành phố kiến nghị Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nghiên cứu 17 kiến nghị thuộc 6 nhóm vấn đề. Đáng chú ý, Hà Nội đề xuất nghiên cứu nhân rộng toàn quốc 6 mô hình đang triển khai có triển vọng, gồm: Quản trị mục tiêu - kết quả then chốt; không gian làm việc số thống nhất; công bố danh mục bài toán lớn; mô hình "bốn nhà"; công ty cổ phần xã hội hóa 30% trong tổ chức đổi mới sáng tạo; chính sách thu hút chuyên gia, trí thức người Việt Nam ở nước ngoài.

Theo lãnh đạo UBND thành phố, đổi mới mô hình phát triển dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là yêu cầu thực tiễn mà còn là nhiệm vụ chính trị trọng tâm của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Thủ đô trong giai đoạn phát triển mới.

Phải đổi mới mạnh mẽ để xứng đáng vai trò đầu tàu

Phát biểu tại hội nghị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng nhấn mạnh, Hà Nội nhận thức sâu sắc rằng Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị không chỉ là nghị quyết về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, mà sâu xa hơn là nghị quyết về đổi mới mô hình phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Theo Bí thư Thành ủy Hà Nội, với vị trí là Thủ đô, Hà Nội không chỉ có trách nhiệm phát triển cho riêng mình mà còn phải đóng vai trò dẫn dắt, kiến tạo và thử nghiệm những mô hình phát triển mới để lan tỏa cho cả nước. Vì vậy, thành phố phải đổi mới mạnh mẽ, dám nghĩ, dám làm và dám thử nghiệm để xứng đáng với vai trò đầu tàu phát triển mà Trung ương giao phó.

Đồng chí Trần Đức Thắng cho rằng, chưa bao giờ Hà Nội có điều kiện thuận lợi về chính trị, thể chế và quy hoạch như hiện nay để thực hiện chuyển đổi mô hình phát triển mang tính chiến lược. Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị, Luật Thủ đô năm 2026 cùng quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm đã tạo nền tảng quan trọng để Hà Nội chuyển từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo phát triển.

Trên cơ sở đó, Hà Nội đang hoàn thiện đề án xác lập mô hình tăng trưởng theo cấu trúc "3 trụ cột - 5 động lực - 4 không gian phát triển", gắn với ba chuyển dịch lớn về mô hình kinh tế và phương thức điều hành. Theo Bí thư Thành ủy, đây không chỉ là chuyển dịch về kinh tế mà còn là chuyển dịch về tư duy phát triển.

Bí thư Thành ủy Hà Nội cho biết, để đạt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân trên 11%/năm, quy mô kinh tế vượt 113 tỷ USD vào năm 2030, trong đó kinh tế số đạt 40% và năng suất nhân tố tổng hợp đóng góp 57%, thành phố không thể tiếp tục đi theo mô hình phát triển cũ. Hà Nội xác định phải đổi mới toàn diện cách nghĩ, cách làm, phương thức quản trị và tổ chức thực hiện.

Theo đó, thành phố sẽ chuyển từ quản lý theo đầu việc sang quản trị theo mục tiêu và kết quả; từ cơ chế "xin - cho" sang "kiến tạo - phục vụ"; từ xử lý sự vụ sang điều hành bằng dữ liệu; từ tăng trưởng theo chiều rộng sang tăng trưởng dựa trên năng suất, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng cũng cho biết, Hà Nội đang triển khai thực chất, quyết liệt nhiều mô hình mới và sẽ tiếp tục hoàn thiện để đề xuất Trung ương nghiên cứu áp dụng rộng rãi. Đồng thời, thành phố kiến nghị Trung ương tiếp tục hoàn thiện mô hình quản trị quốc gia theo hướng phân cấp mạnh hơn, dữ liệu hóa và số hóa toàn diện; xây dựng khung pháp lý đồng bộ cho các lĩnh vực mới; có cơ chế đủ mạnh để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Khẳng định quyết tâm của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Thủ đô, Bí thư Thành ủy Hà Nội nhấn mạnh, thành phố sẽ tiếp tục giữ vững tinh thần đổi mới, hành động, kỷ cương và trách nhiệm; quyết tâm biến các chủ trương lớn của Trung ương thành kết quả cụ thể, tạo chuyển biến thực chất trong phát triển Thủ đô.

Thực tiễn tại Hà Nội cung cấp nhiều gợi mở quan trọng cho Đề án

Phát biểu kết luận hội nghị, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị đánh giá cao tinh thần trao đổi thẳng thắn, trách nhiệm và có chiều sâu của các đại biểu thành phố Hà Nội; đồng thời ghi nhận tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược và sự chủ động của Thủ đô trong nghiên cứu, triển khai các mô hình phát triển mới dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Theo đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, bên cạnh những kết quả đạt được, Hà Nội cũng đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức lớn như áp lực hạ tầng và quản trị đô thị, yêu cầu rất cao về nguồn lực đầu tư, chất lượng và tính liên thông dữ liệu, phát triển thị trường khoa học công nghệ… Đây cũng là những vấn đề lớn đặt ra đối với quá trình đổi mới mô hình phát triển của cả nước trong thời gian tới.

Từ thực tiễn phát triển của Hà Nội, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương đã nêu 7 vấn đề lớn cần tiếp tục nghiên cứu sâu trong quá trình hoàn thiện Đề án. Trong đó, nhấn mạnh yêu cầu phải nhận diện rõ hơn bản chất của mô hình phát triển mới; xác định vai trò then chốt của thể chế; coi dữ liệu là hạ tầng nền tảng; phát triển đồng bộ các thị trường liên quan đến khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; đổi mới mô hình quản trị và năng lực tổ chức thực thi; xử lý hài hòa quan hệ giữa tăng trưởng nhanh và phát triển bền vững; tăng cường liên kết vùng và hội nhập quốc tế.

Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị khẳng định, thực tiễn Hà Nội đã cung cấp nhiều gợi mở quan trọng cho quá trình xây dựng Đề án "Đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số". Đây là những vấn đề lớn, khó, cần tiếp tục được nghiên cứu và tổng kết kỹ lưỡng, không chỉ phục vụ phát triển Thủ đô mà còn góp phần định hình mô hình phát triển mới của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Đánh giá cao các đề xuất, kiến nghị của Hà Nội, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương cho rằng nhiều kiến nghị không chỉ có ý nghĩa đối với riêng Thủ đô mà còn có giá trị tham khảo quan trọng cho việc nghiên cứu hoàn thiện mô hình phát triển mới của cả nước trong thời gian tới.

"Đây là những thông tin thực tiễn, luận cứ và đề xuất có giá trị lớn, đóng góp trực tiếp, quan trọng cho việc hoàn thiện Đề án ‘Đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số’", đồng chí Nguyễn Thanh Nghị nhấn mạnh.

Kết luận hội nghị, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị cho biết Ban Chỉ đạo và Tổ Biên tập xây dựng Đề án sẽ tiếp tục nghiên cứu, tổng hợp đầy đủ các ý kiến, đề xuất, kiến nghị của thành phố Hà Nội để tiếp thu phù hợp trong quá trình hoàn thiện Đề án trình Bộ Chính trị và Ban Chấp hành Trung ương; đồng thời mong muốn thành phố tiếp tục phối hợp chặt chẽ, chia sẻ thêm kinh nghiệm thực tiễn và đề xuất chính sách trong thời gian tới.