Hà Nội: Phát triển công viên tưởng niệm sinh thái gắn với tạo sinh kế cho người dân

Ngày 5/11, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng đã khảo sát dự án Công viên Nghĩa trang Yên Kỳ, hạ tầng giao thông kết nối trên địa bàn xã Vật Lại và làm việc với chính quyền địa phương nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, định hướng phát triển dự án trong thời gian tới.

Tập trung tháo gỡ vướng mắc, hoàn thiện hạ tầng kết nối

Báo cáo tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND xã Vật Lại Phùng Hữu Lộc cho biết, dự án Công viên Nghĩa trang Yên Kỳ giai đoạn 1 có quy mô khoảng 200,03ha, triển khai trong 16 năm, liên quan đến nhiều hộ dân. Quá trình thực hiện phát sinh những khó khăn về nguồn gốc đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải quyết đơn thư của người dân.

Với sự chỉ đạo của Thành phố và phối hợp của các cơ quan liên quan, xã Vật Lại đã hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng giai đoạn 1 theo kế hoạch, bảo đảm an ninh, trật tự. Đến nay, địa phương đã bàn giao 96ha cho nhà đầu tư triển khai thực hiện. Đối với khoảng 10ha còn lại, xã tiếp tục rà soát, giải quyết những tồn tại, vướng mắc theo quy định.

Tuy nhiên, một số vấn đề liên quan đến chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư vẫn cần được tập trung xử lý nhằm bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân, hạn chế phát sinh khiếu kiện.

Để tạo động lực phát triển, xã Vật Lại kiến nghị Thành phố quan tâm đầu tư các tuyến giao thông kết nối, trong đó có phương án mở rộng quốc lộ 32 và các tuyến đường liên quan; nghiên cứu triển khai dự án Nghĩa trang Yên Kỳ giai đoạn 2, đồng thời xây dựng các khu tái định cư đồng bộ.

Địa phương cũng đề nghị chủ đầu tư sớm bố trí kinh phí, hoàn thiện hạ tầng các khu tái định cư để bàn giao đất cho người dân, giải quyết dứt điểm những chính sách còn tồn tại đối với các hộ bị thu hồi đất thực hiện dự án giai đoạn 1.

Tại cuộc làm việc, đại diện các sở, ngành cho biết sẽ phối hợp với địa phương rà soát, hoàn thiện hồ sơ, thủ tục và nghiên cứu các kiến nghị về cơ chế, chính sách hỗ trợ người dân.

Đối với hạ tầng giao thông, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng yêu cầu rà soát tổng thể các tuyến đường, đánh giá hiệu quả kết nối, xác định rõ thứ tự ưu tiên và khả năng cân đối nguồn vốn.

Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố, việc đầu tư phải đặt trong quy hoạch tổng thể, bảo đảm tính đồng bộ, tránh đề xuất đồng thời nhiều tuyến đường song song dẫn đến phân tán nguồn lực. Những dự án đã có chủ trương cần tiếp tục hoàn thiện thủ tục, xác định lộ trình triển khai phù hợp với nhu cầu phát triển thực tế.

Phát triển dự án phải gắn chặt với quyền lợi và sinh kế của người dân

Định hướng phát triển dự án Công viên Nghĩa trang Yên Kỳ trong giai đoạn tiếp theo, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy, không chỉ nhìn nhận đây là một dự án nghĩa trang đơn thuần mà cần nghiên cứu hình thành công viên tưởng niệm sinh thái.

Theo đó, không gian tưởng niệm, văn hóa tâm linh phải được kết hợp hài hòa với cảnh quan sinh thái, các hoạt động dịch vụ và phát triển kinh tế cộng đồng, tạo nên một không gian văn minh, đồng bộ, đáp ứng nhu cầu của người dân.

Phó Chủ tịch UBND Thành phố cho rằng, hiện nay các dịch vụ phục vụ người dân đến thăm viếng nghĩa trang còn thiếu, hoạt động kinh doanh nhỏ lẻ, chưa hình thành hệ thống dịch vụ đồng bộ. Vì vậy, cần nghiên cứu kết nối khu du lịch tâm linh với Công viên Nghĩa trang Yên Kỳ, tổ chức các dịch vụ thiết yếu, vừa đáp ứng nhu cầu thăm viếng, vừa tạo thêm giá trị kinh tế cho địa phương.

Đặc biệt, việc phát triển dự án phải gắn chặt với quyền lợi và sinh kế của người dân. Người dân không chỉ là đối tượng chịu tác động của quá trình đầu tư mà cần được tạo điều kiện trực tiếp tham gia các hoạt động sản xuất, kinh doanh và cung cấp dịch vụ.

Phó Chủ tịch UBND Thành phố gợi mở việc hình thành các vùng sản xuất hoa, cây cảnh; tổ chức hợp tác xã hoặc nhóm hộ trồng, cung ứng hoa tươi phục vụ khu tưởng niệm và thị trường bên ngoài.

Cùng với đó, nghiên cứu phát triển trung tâm dịch vụ tang lễ, dịch vụ hoa tươi, lễ phẩm, đồ thờ và các sản phẩm thiết yếu khác; tạo điều kiện để người dân tham gia chăm sóc cây xanh, cảnh quan và cung cấp dịch vụ phục vụ hoạt động của công viên. Đây là những lĩnh vực có nhu cầu thực tế, có khả năng tạo việc làm tại chỗ, giúp người dân chuyển đổi nghề nghiệp, ổn định thu nhập sau khi đất đai được thu hồi để triển khai dự án.

Để thực hiện hiệu quả, địa phương cần chủ động nghiên cứu các mô hình sản xuất, kinh doanh phù hợp, tổ chức đào tạo nghề, chuyển đổi nghề nghiệp cho người dân từ sớm. Việc hỗ trợ không chỉ dừng ở chính sách cho vay vốn mà phải hình thành những mô hình sản xuất cụ thể, có hiệu quả, giúp người dân nhìn thấy cơ hội việc làm và chủ động tham gia.

Một nội dung khác được Phó Chủ tịch UBND Thành phố nhấn mạnh là ứng dụng công nghệ số trong quản lý, vận hành công viên tưởng niệm. Các hoạt động quản lý thông tin phần mộ, chăm sóc, cung cấp dịch vụ và thanh toán cần được nghiên cứu triển khai trên nền tảng số, hướng tới mô hình quản lý hiện đại, đồng bộ.

Đối với các khu tái định cư, đồng chí Trương Việt Dũng yêu cầu việc quy hoạch không chỉ dừng ở phân lô, bố trí đất ở mà phải tính toán đồng bộ các thiết chế dân sinh như trường học, không gian sinh hoạt cộng đồng, thương mại, dịch vụ và khu vực sản xuất.

Mục tiêu là hình thành những khu dân cư có điều kiện sống thuận lợi, giúp người dân tiếp cận các dịch vụ thiết yếu, có cơ hội việc làm và ổn định cuộc sống lâu dài ngay tại địa phương.

Thùy Chi