Hà Nội yêu cầu định danh, định vị phương tiện bay hoạt động ở tầm thấp

Khi các loại thiết bị bay không người lái được nghiên cứu ứng dụng vào vận chuyển hàng hóa, quan trắc hoặc cung cấp dịch vụ, vấn đề đặt ra không chỉ là khả năng vận hành. Việc kiểm soát đường bay, xử lý sự cố và xác định trách nhiệm của đơn vị khai thác cũng cần được tính toán ngay từ đầu.

Luật Thủ đô số 02/2026/QH16, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, tạo cơ sở để Hà Nội phát triển và quản lý không gian tầm thấp. Cụ thể hóa các quy định của Luật, HĐND thành phố ban hành Nghị quyết số 62/2026/NQ-HĐND ngày 15/6/2026, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Theo điểm e khoản 2 Điều 8, phương tiện hoạt động trong hành lang tầm thấp phải đáp ứng yêu cầu định danh, định vị, giám sát, truyền dẫn dữ liệu, an toàn bay, an toàn thông tin, an ninh mạng và phối hợp điều hành theo pháp luật chuyên ngành.

Quy định này giúp cơ quan quản lý có cơ sở xác định phương tiện, theo dõi hoạt động và phối hợp xử lý khi phát sinh tình huống ảnh hưởng đến an toàn. Nghị quyết cũng yêu cầu việc khai thác không gian tầm thấp phải bảo đảm an toàn công trình, an toàn hàng không, quyền riêng tư, kiểm soát tiếng ồn và bảo vệ môi trường.

Đối với khu vực gần nhà dân, trường học, bệnh viện, công trình quốc phòng, an ninh hoặc di tích, hoạt động bay phải đáp ứng các điều kiện hạn chế về khoảng cách, thời gian và kỹ thuật theo quy định của cơ quan có thẩm quyền. Những yêu cầu này càng đáng chú ý khi Hà Nội bắt đầu nghiên cứu các mô hình vận tải mới.

Tại họp báo về tình hình kinh tế - xã hội quý III/2026 của UBND Thành phố ngày 5/10, bà Lê Thu Hiền, Trưởng phòng Chiến lược và Chính sách, Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội, cho biết đề xuất thử nghiệm taxi bay mới ở giai đoạn nghiên cứu, hoàn thiện hồ sơ. Theo bà Hiền, thỏa thuận hợp tác ký ngày 28/9 giữa Sở và doanh nghiệp mới phục vụ nghiên cứu, đề xuất mô hình phát triển kinh tế không gian tầm thấp. UBND Thành phố chưa ban hành quyết định cho phép triển khai thử nghiệm taxi bay.

Đại diện Sở Khoa học và Công nghệ cho biết địa điểm dự kiến nghiên cứu thử nghiệm là Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, chưa triển khai rộng rãi trên địa bàn thành phố. Từ góc độ người dân, việc đưa phương tiện bay vào hoạt động tại các khu vực có dân cư sinh sống sẽ làm phát sinh những quan tâm cụ thể về tiếng ồn, an toàn và quyền riêng tư.

Đối với các hộ dân ở khu vực Hòa Lạc, nếu một chương trình thử nghiệm được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, những thông tin cần được công khai gồm phạm vi hoạt động, thời gian bay, biện pháp bảo đảm an toàn và đầu mối tiếp nhận phản ánh. Người dân cũng cần được biết trách nhiệm của đơn vị vận hành khi thiết bị gặp sự cố hoặc hoạt động gây ảnh hưởng đến sinh hoạt.

Theo khoản 4 Điều 9 Nghị quyết 62, tổ chức, cá nhân tham gia khai thác không gian tầm thấp phải tuân thủ yêu cầu về định danh, định vị, chia sẻ dữ liệu, bảo mật và chịu trách nhiệm đối với thiệt hại phát sinh theo quy định pháp luật.

Nghị quyết đồng thời khuyến khích thử nghiệm có kiểm soát tại những khu vực phù hợp, trong đó ưu tiên nghiên cứu Khu Công nghệ cao Hòa Lạc và các khu vực ít xung đột với hạ tầng hiện hữu.

Phát triển kinh tế không gian tầm thấp mở ra khả năng ứng dụng công nghệ mới trong đô thị. Tuy nhiên, việc mở rộng hoạt động chỉ có thể thực hiện trên cơ sở kiểm soát an toàn, tuân thủ quy định và bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.

Minh Anh